مرور سریع بیماری انسداد مزمن ریه (COPD)

تعریف

بیماری مزمن انسدادی ریه یا COPD به آن دسته از بیماری‌های ریوی اطلاق می‌شود که جریان هوا را مسدود و تنفس را دشوار می‌کنند.

آمفیزم و برونشیت مزمن دو شرایط بالینی بسیار رایج از زیر مجموعه‌های COPD به شمار می‌روند.

مشخصه اصلی

در کل التهاب غیر‌طبیعی راه هوایی و ساختمان غیر‌طبیعی ریه در پاسخ به یک محرک استنشاقی است که به طور معمول دود سیگار است و باعث محدودیت غیر قابل برگشت جریان هوا می‌گردد و معمولاً به مرور پیش‌رونده است.

آسیب‌دیدگی ریه‌ها

هرگز به حالت عادی باز نمی‌گردد اما درمان می‌تواند به مهار علائم کمک کند و آسیب‌های بعدی را به حداقل برساند.

علت اصلی ابتلا

مصرف تنباکو است. با این حال، در کشورهای در حال توسعه، بیماری COPD اغلب در زنانی بروز می‌کند که در معرض دودهای ناشی از سوخت وسایل پخت و پز و گرمایشی مانند اجاق و بخاری در خانه‌هایی با تهویه ضعیف قرار دارند.

همچنین مواجهه شغلی با گردوغبار و مواد شیمیایی نیز نقش بسزایی در ایجاد این حالت دارد.

تظاهرات بالینی

علامت اصلی در این مجموعه بیماری سرفه است. سایر علائم و نشانه‌های COPD عبارتند از:
-تنگی نفس(به خصوص در طول فعالیت‌های فیزیکی)
-خس‌خس سینه
-عادت صاف کردن گلو در اوایل صبح؛ به خاطر وجود موکوس اضافی در ریه‌ها
-سرفه مزمن که خلطی سفید یا زرد یا مایل به سبز ایجاد می‌کند.
-کبودی لب‌ها یا پایین ناخن ها (سیانوز)
-عفونت‌های تنفسی مکرر
-فقدان انرژی
-کاهش وزن ناخواسته (در مراحل پیشرفته)

افراد مبتلا به COPD همچنین به احتمال زیاد دوره‌های بسیار شدیدی از بیماری را تجربه خواهند کرد که طی آن علائم بیماری وخیم می شود و تا چند روز یا بیشتر باقی می‌ماند.

درمان غیر دارویی

مهم‌ترین اقدام درمانی جهت پیشگیری از پیشرفت این بیماری و حملات بعدی، پرهیز از علت ایجادکننده آن است؛ برای مثال ترک سیگار.

درمان دارویی

در موارد خفیف تا متوسط:
1-Spray Salbutamol
در زمان بروز علائم، ۲ پاف

2-Spray Salmeterol
هر ۱۲ ساعت ۲ پاف

در موارد شدید:
1-Spray Salbutamol
در زمان بروز علائم، ۲ پاف

2-Spray Seroflo 250 mcg
هر ۱۲ ساعت دو پاف

رد COPD exacerbation
همانند حمله آسم، تجویز sedative ممنوع است. برخلاف آسم، حتی در نبود علائم عفونت، تجویز آنتی‌بیوتیک توصیه می‌شود.
توجه: بهتر است بیمار را به حالت نشسته قرار دهید و برای بیمار اکسیژن‌تراپی را به میزان ۱۰-۸ لیتر در دقیقه به صورت Nasal یا با ماسک شروع کنید

نسخه درمان دارویی

1- Spray Salbutamol
هر ۲۰ دقیقه ۸ پاف

2- Spray Atrovent
هر ۲۰ دقیقه ۸ پاف

3- Amp Hydrocortisone 100 mg/ml
عضلانی یا وریدی آهسته
or
Amp Methylprednisolone 40 mg/ml
عضلانی یا وریدی آهسته

نکات و توجهات

نکته: در مراکز مجهز می‌توان از بخور سالبوتامول یا دائولین به جای اسپری‌های فوق
استفاده نمود.
توجه: پس از Stable کردن بیمار، جهت ادامه اقدامات درمانی و کنترل بیشتر به بیمارستان ارجاع شود.
نکته: سنكوپ ناشي از سرفه به علت افزايش ICP در مبتلايان به COPD رخ ميدهد. مدت كاهش هشياري كم است و علايم پرودرومال ندارد. درمان هم لازم ندارد ولي داروي ضد سرفه مفيد است.
نکته: اسپیرومتری تست رایجی است که جهت تشخیص آسم، انسداد مزمن در بیماری های ریوی (COPD) و در مواردی استفاده می شود که سیستم تنفسی به دلایلی تحت تاثیر قرار گرفته است.

خلاصه نکات مهم بیماری انسدادی مزمن ریه برای کنکور ارشد پرستاری

این بیماری مثل آسم، بیماری انسدادی است.

محل اصلی مقاومت در برابر هوا کجاست؟

مجاری کوچک با قطر زیر ۲ میلی متر یا کمتر

علائم بیمار چیست؟

سرفه، خلط، تنگی نفس فعالیتی

در رسپیرومتری یا PFT چه یافته ای دارد؟

چون بیماری انسدادی است، هنگام بازدم مشکل داره پس FEV1 و FEV1/FVC هر دو کم میشه.

خب اینکه شبیه آسم شد؟

در COPD بر خلاف آسم، FEV1 پاسخ قابل توجهی به تجویز برونکودیلاتور استنشاقی نمیده. ( البته گاهی حداکثر تا ۱۵%)

یعنی هیچ راهی نیست که FEV1 بیمار COPD را افزایش بدیم؟

چرا هست… ایپراتروپیوم بروماید (آنتی کولینرژیک) می تواند سبب بهبود علائم شود و FEV1 را به طور حاد افزایش دهد.

تیوتروپیوم بروماید چی؟

اونم آنتی کولینرژیک طولانی اثری است که می تواند سبب بهبود علائم و کاهش عود بیماری شود.

دو داروی فوق روی سرعت کاهش FEV1 یا به عبارتی کاهش عملکرد ریه  اثر ندارند.

عوارض آنتی کولینرژیک ها کمه؛ پس در COPD علامتدار با خیال راحت امتحان میشه‌.

آیا کورتون خوراکی نقشی در درمان بیماری COPD داره؟

بستگی داره… اگر بستری بشه، درمان با گلوکوکورتیکوئید خوراکی حداکثر ۲ هفته از مدت بستری کم می کنه و بر سرعت بهبودی می افزاید و خطر عود های بعدی را تا ۶ ماه کم می کنه.

یادتان باشه، شایع ترین عارضه درمان حاد با کورتیکواستروئید ها هیپرگلیسمی است.

اما…. استفاده مزمن توصیه نمیشه، چرا که با عوارض قابل توجه همراهه.

کورتیکواستروئید استنشاقی چطور؟

این دسته دارویی در آسم، موثرترین کنترل کننده است ولی در COPD به نظر نمی آید روی کاهش سرعت عملکرد ریه موثر باشه؛ گرچه مرگ و میر رو کم می کنند.

همینطور ممکنه عود رو کم کنه، برای همین در بیمارانی که دچار عود مکرر می شوند (دوبار در سال یا بیشتر) و در بیمارانی که به برونکودیلاتور استنشاقی پاسخ قابل توجهی نشان میدهند، می توان امتحان کرد.

خلاصه: اگر بیمار COPD که مکرر دچار تشدید تنگی نفس بشه، می توان استروئید استنشاقی به طور منظم تجویز کرد. و اگر بستری بشه، کورتیکواستروئید خوراکی هم می توان داد تا ۱۴ روز. اگر به برونکودیلاتور پاسخ نمیده در PFT، آنتی کولینرژیک استنشاقی بدین.

تنها سه مداخله درمانی روی سیر طبیعی COPD اثر می گذارد:

• 1⃣ ترک سیگار
• 2⃣ درمان با اکسیژن
• 3⃣ جراحی برای کاهش حجم ریه در بیماران خاص آمفیزم

کانال یوتیوب واو به واو (عضویت)

دوره میکرولرن برای تسلط بر مباحث پرستاری ویژه (عضویت)

🔻داروهای ترالی کد🔻 

• اپی نفرین 
• آدنوزین 
• نیتروگلیسرین 
• لیدوکائین 
• وراپامیل